Eindelijk een leuke site voor en over kinderen

Informatie voor Ouders

Als je kind overdag zindelijk is, kan het nog een aantal maanden duren voordat hij ook ‘s nachts droog blijft. Het is voor hem veel makkelijker om overdag zijn blaas te beheersen dan ’s nachts, wanneer hij slaapt. Hoogstwaarschijnlijk gaat het bedplassen vanzelf over als je kind ongeveer zes jaar is. Maar af en toe een nat bed is zelfs tot zeven jaar niet ongebruikelijk. Wat is de oorzaak?Sommige kinderen zijn nu eenmaal eerder zindelijk dan andere. Daarnaast is aangetoond dat sommige bedplassers 's nachts meer urine produceren dan leeftijdgenootjes. Bedplassen kan bovendien in de familie zitten. Tenslotte kan je kind als reactie op spanning last hebben van een terugval of vaker ’s nachts nat zijn.

Zo is de komst van een baby of het verlies van een grootouder een bron van spanning die bedplassen kan veroorzaken. Probeer bij spanning te achterhalen wat de oorzaak is, zodat jullie erover kunnen praten en je kind zich veilig voelt. In de meeste gevallen is er geen precieze oorzaak voor bedplassen aan te wijzen en gaat het om een combinatie van factoren. Een lichamelijke afwijking (bijvoorbeeld slecht werkende nieren) is slechts zelden de oorzaak.

Omdat het om een lichamelijk proces gaat, kun je je kind niet leren om zijn plas ’s nachts op te houden of om wakker te worden als hij naar de wc moet. Boos of teleurgesteld zijn, heeft dan ook geen enkele zin en werkt eerder averechts. Het is niet aan te raden om je kleuter ’s avonds minder te drinken geven en voor een plaswekker is hij nog te jong. Je kunt wel proberen om samen met je kind zo goed mogelijk met het bedplassen om te gaan: Praktische tips Wakker maken Luiers: ja of nee Belonen en stimuleren Praktische tipsLaat je kind goed plassen voor hij gaat slapen. Zet bovendien een potje naast zijn bed, zodat het niet eng is om er ‘s nachts even uit te gaan. Ook is het aan te raden om een rubberen zeiltje om het matras te doen.

Wakker maken

Als je je kind ’s nachts wakker maakt om een plas te doen, is de kans op een nat bed misschien kleiner. Als je hem niet helemaal wakker maakt, is de kans groot dat hij snel weer indommelt. Toch kun je zo ongewild het ‘slapend’ plassen stimuleren en je kind het gevoel geven dat de verantwoordelijkheid bij jou ligt. Als je hem echter wel echt wakker maakt, kan dat zijn nachtritme verstoren. Je kunt uitproberen wat jullie het best bevalt.

Luiers: ja of nee

Je kunt de nachtluier achterwege laten zodra je kind een paar keer droog wakker wordt of ’s nachts zelf aangeeft dat hij nodig moet. Hij voelt zich hierdoor groot en af en toe een nat bed is dan niet zo erg. Maar gebruik een luier zolang het nodig is. Als je kind al wat ouder is, kun je hem erbij betrekken zonder hem het gevoel te geven dat hij nog een baby is. Spreek bijvoorbeeld af dat jullie het af en toe zonder luier proberen. Of gebruik luierbroekjes, die je kind zelf naar beneden kan doen.

Belonen en stimuleren

Met deze methode moet je heel voorzichtig omgaan. Prijs je kind alleen als hij al wat ouder is. Het is aan te raden om alleen een beloning in het vooruitzicht te stellen als het doel in eerste instantie makkelijk haalbaar is. Merk je dat prijzen en belonen geen verschil maken, ga er dan niet te lang mee door, want dit werkt op den duur demotiverend. Maak dan goed duidelijk aan je kind dat hij niet heeft gefaald, want als hij zich gefrustreerd voelt, zijn jullie nog verder van huis!

Het allerbelangrijkste is namelijk dat je kleuter weet dat hij geen probleem heeft. Besteed daarom nu niet te veel aandacht aan bedplassen en leg uit dat zijn blaas gewoon nog moet groeien. Als je je zelf ongerust maakt, kun je natuurlijk altijd contact opnemen met je huisarts.

Een kind dat overdag zindelijk is zal meestal wat later ook ’s nachts droog blijven. Sommige kinderen moeten nog een tijdje ’s nachts een keer opgenomen worden om hen een plas te laten doen. Het wordt pas als een probleem ervaren als kinderen, die overdag gewoon zindelijk zijn, na de kleuterleeftijd nog geregeld in bed plassen. Bedplassen is een merkwaardig verschijnsel. Voor een zuigeling en kinderen tot een jaar of drie is het normaal, voor een vijfjarige is het vervelend en op oudere leeftijd kan het een obsessie worden voor het kind zelf en voor het hele gezin. Op volwassen leeftijd verdwijnt het vaak spontaan, hoewel er ook volwassenen zijn die nog in bed plassen. Ruim 15 % van alle zesjarigen en 5 % van de tienjarigen zijn ’s nachts nog niet droog. Voor de leeftijdsgroep tussen de vijftien en de achttien jaar is dat naar schatting 1,5 %. Het is niet precies bekend hoeveel volwassenen met dit probleem worstelen, omdat het onderwerp op deze leeftijd taboe is. Bedplassen komt bij jongens twee keer zo veel voor als bij meisjes, een duidelijke reden daarvoor is onbekend.

Theorie

Een kind dat na de kleuterleeftijd tijdens slaap zonder opzet soms meerdere malen per nacht in bed plast noemen we een bedplasser (enuresis nocturna). Het plasproces verloopt volkomen normaal: Het kind doet een complete plas in bed. In Nederland geldt de norm van twee keer per maand in bed plassen bij kinderen van vijf en zes jaar en tenminste een keer per maand bij oudere kinderen. We spreken van bedplassen (enuresis nocturna) wanneer er geen lichamelijke stoornis aanwezig is zoals diabetes, urineweginfecties of epilepsie.
Ook maken we onderscheid tussen kinderen die ’s nachts nooit droog geweest zijn (primair bedplassen) en kinderen die al helemaal zindelijk waren maar die in bed zijn gaan plassen (secundair bedplassen). Bij meer dan de helft van de kinderen komt bedplassen in de familie voor. Hun ouders zullen daardoor meer begrip tonen omdat ze het zelf hebben meegemaakt.

Het lijkt er soms op dat kinderen in bed plassen om aandacht te trekken, maar dat is zelden de reden. De meeste kinderen vinden het zelfs heel vervelend dat hun dit overkomt, zonder dat ze er iets aan kunnen doen. Ouders denken nog wel eens dat kinderen in bed plassen om te pesten. In de praktijk komt dat echter weinig voor. Bedplassen is een onbewust proces en voor een kind een te ingewikkelde manier om ongenoegen te uiten of om aandacht te trekken. Bovendien schaamt vrijwel ieder kind zich voor bedplassen. Een kind dat aandacht wil trekken of boos is zal bijvoorbeeld klagen over buikpijn of niet willen eten.

Sommige vooral oudere kinderen gedragen zich onverschillig. Vaak is het zo dat kinderen geen raad weten met dit probleem en het om deze reden ontlopen. Ze ontwikkelen dan een ontwijkhouding als oplossing voor hun probleem onder het motto “als ik doe alsof het niet bestaat, is het er ook niet”. Voor ouders is die ontwijkhouding met betrekking tot het bedplassen moeilijk te begrijpen en zullen zij steeds weer proberen het probleem samen hun kind op te lossen. Als dat niet lukt zal het kind bij iedere mislukte poging een toenemend gevoel van falen ervaren, waardoor zijn ontwijkhouding sterker wordt.

Er zijn verschillende factoren die het bedplassen in de hand kunnen werken:

erfelijkheid;

blaascapaciteit;

slaapdiepte;

rijping urineproductie;

organische oorzaken;

emotionele;

sociale factoren.

Erfelijkheid Therapie

Het is belangrijk dat u het probleem bedplassen besproken heeft met uw huisarts, kinderarts of GGD-arts. Hij of zij zal kunnen beoordelen in hoeverre hier sprake is van een monosymthomatisch bedplasprobleem. Dat wil zeggen; een geďsoleerd bedplasprobleem zonder klachten van urineverlies overdag of problemen aan de blaas en of urinewegen. Wanneer gebleken is dat het plaspatroon overdag volledig normaal is en er verder geen medische oorzaken aan ten grondslag liggen, kan een behandeling worden gestart. Er zijn verschillende behandelingen, die onderling erg afhankelijk zijn van de leeftijd van het kind en van de ervaring met eerdere toegepaste methoden en vooral van het vertrouwen van ouders en kind in de gekozen weg.

Wat zijn de mogelijke oorzaken van bedplassen?

De oorzaken van bedplassen zijn lange tijd onduidelijk geweest. Er werd bijna nooit een lichamelijke afwijking gevonden, Daarom werd vroeger vaak gedacht dat psychische problemen de oorzaak waren. Hiervoor is echter geen enkele aanwijzing gevonden. Uit onderzoek blijkt dat bedplassen verschillende oorzaken kan hebben.

*Er kunnen lichamelijke afwijkingen zijn, waardoor de blaas niet naar behoren werkt.

*Ons lichaam maakt een stof die het vasthouden van vocht door de nieren beďnvloedt. Bij niet-bedplassers maakt het lichaam tijdens de slaap meer van deze stof dan overdag. Hierdoor wordt er ‘s nachts minder urine geproduceerd. Aangenomen wordt dat bedplassers ‘s nachts niet voldoende van deze stof produceren.

*Sommige mensen worden ‘s nachts erg moeilijk wakker en zijn daardoor ‘s nachts niet gevoelig voor de signalen van de blaas, die aangeven dat deze vol is.

*Wellicht is er ook sprake van een erfelijke factor, aangezien bedplassen in bepaalde families meer voorkomt dan in andere families.

Bedplassen is voor degenen die daar last van hebben, erg ingrijpend. Zij schamen zich ervoor en durven er niet voor uit te komen. Uit angst om bij anderen in hun bed te plassen, durven ze niet bij anderen te logeren, niet op schoolkamp te gaan of geen relatie op te bouwen.

Op de eerste plaats is het belangrijk dat degene die bed-plast overdag regelmatig plast. Wanneer je 6 tot 7 glazen per dag drinkt dan is het normaal dat je ongeveer 5 tot 6 keer overdag plast. Het is vrij eenvoudig om dat gedurende 3 dagen bij te houden. Als het plaspatroon overdag afwijkend is, kunt u het best even overleggen met uw huisarts.

Als er overdag geen problemen (meer) zijn dan kan er geprobeerd worden om met een gerichte behandeling van het bedplassen af te komen. Hiervoor moet u altijd contact opnemen met uw huisarts. Voordat gestart wordt met de behandeling zal de arts altijd nagaan of er wellicht andere oorzaken aan ten grondslag liggen. Bij jonge kinderen wordt meestal pas gestart met de behandeling, als het kind het bedplassen zelf als een probleem ervaart en aan de behandeling wil meewerken. Alleen dan is er kans dat de behandeling succesvol is.

Door een aantal urologen, huisartsen, kinder- en jeugdartsen zijn er richtlijnen ontwikkeld voor het behandelen van kinderen en van volwassen bedplaspatiënten. Bij kinderen wordt veel gebruik gemaakt van gedragsbeinvloedende behandelingen, zoals wektraining, positief stimuleren, plaswekkers en droogbedtrainingen. Voor oudere kinderen wordt ook een intensieve droogbedtraining geadviseerd.

Voor schoolkampen, logeerpartijen en ter ondersteuning van bovenstaande behandelingen, worden ook vaak medicijnen voorgeschreven. Deze medicijnen zorgen er voor dat de bedplasser die nacht droog blijft. Meer informatie hierover is op te vragen bij het Kenniscentrum Bedplassen.

Volwassen bedplaspatiënten hebben vaak veel behandelingen al geprobeerd en hebben geen vertrouwen meer in gedragstherapieën. Bij deze groep wordt daarom vaak gekozen voor geneesmiddelen, waarvan desmopressine het meest wordt voorgeschreven.

Voor meer informatie en persoonlijk advies over mogelijke behandelingen bij u in de buurt kunt u contact opnemen met uw huisarts of met de school-/jeugdarts van de GGD bij u in de regio. Bij een groot aantal GGD-en kunt u daarnaast ook terecht voor het volgen van een droog-bedtraining. Bij deze training worden ouders getraind in het begeleiden van hun kind. Voordat u een plaswekker huurt of een behandeling start, is het verstandig bij de zorgverzekeraar na te vragen in hoeverre deze behandelingen vergoed worden.

Hulpverleners kunnen bij het Kenniscentrum Bedplassen namen en adressen opvragen van verpleegkundigen, leveranciers van plaswekkers, artsen, orthopedagogen en ziekenhuizen die zich gespecialiseerd hebben in de behandeling van bedplassen.

voor meer info: www.bedplassen.nu